SỢ

Có bao giờ chúng ta tự hỏi nỗi sợ của mình thực chất bắt nguồn từ đâu không?

Chuyện là, tôi vừa host xong một buổi workshop với chủ đề nghe rất hoành tráng: "Đảo chiều lo âu, chuyển hoá năng lượng lo lắng thành thực thi". Và y như rằng, theo cái quy luật thích trêu đùa của vũ trụ, vừa hướng dẫn người ta xong thì tôi nhận ngay một bài kiểm tra về nỗi sợ lớn nhất của đời mình: Nỗi sợ làm phiền người khác.

Hậu quả của việc rớt bài kiểm tra này là tôi cứ lủi thủi ôm việc, làm một mình từ đầu đến cuối. Thà tự làm mình mệt chứ kiên quyết không nhờ ai giúp. Về mặt logic, tôi dư sức hiểu câu châm ngôn "muốn đi nhanh thì đi một mình, muốn đi xa thì đi cùng nhau". Thế nhưng, cái hệ thống "cài đặt" bên trong lại ngang ngược chống lại cái tư duy rành rành đó.

Tôi từng đọc cuốn Chữa lành đứa trẻ bên trong bạn của tác giả Charles L. Whitfield. Nhờ đó, tôi biết rằng có những cơ chế tự bảo vệ được hình thành từ thuở nhỏ, cốt chỉ để che chắn cho đứa trẻ ấy khỏi những tổn thương hay nỗi buồn.

Thế là tôi tự hỏi: "Tại sao mình lại sợ làm phiền người khác đến vậy?". Tôi quyết tâm lôi cái phần ẩn giấu bên trong ra "nói chuyện" cho ra lẽ.

Và rồi, tôi "truy cập" được rất nhiều thước phim quá khứ. Hình ảnh ba mẹ vất vả đi làm, tôi (cùng với chị Hai) thường tự chơi, tự nghịch phá quanh xóm. Nhưng phần lớn ký ức đọng lại là cảnh tôi lủi thủi chơi một mình, tự khám phá thế giới nhỏ của riêng mình. Rồi cả những buổi chiều mưa mẹ đi làm về đón muộn... Ký ức ấy gọi về một nỗi buồn xót xa không tả nổi, dù lúc đó tôi chắc chỉ mới đi học mẫu giáo.

Thì ra, xu hướng tự lập của tôi đã nảy mầm từ rất sớm. Nó vốn dĩ là một vỏ bọc phòng vệ hoàn hảo: Để không phải trải qua nỗi buồn chờ đợi, nỗi sợ bị bỏ lại, mình phải tự lập. Phải tự lo cho mình để không phụ thuộc vào ai, và nhất là để cha mẹ không phải bận tâm thêm nữa.

Đáng nói là, cơ chế ấy không dừng lại ở tuổi thơ. Nó kéo dài đến tận khi tôi lớn lên. Bằng một thế lực "vô hình" nào đó, tôi từng chọn đi làm xa (để sống một mình), chọn làm việc ở vùng hẻo lánh (để cô đơn một mình). Đến khi chịu không nổi cảnh đó mà quay về, nỗi sợ ấy lại thiên biến vạn hóa thành một hình thái khác: Làm việc độc lập một cách cực đoan.

Giờ thì tôi hiểu, tiềm thức chỉ đang cố gắng giúp tôi nhận diện vấn đề. Nó báo hiệu rằng tôi đang có một vết thương sâu thẳm cần được chăm sóc. Chỉ là đến tận bây giờ, tôi mới thực sự nhìn thấu và cam kết giải quyết nó triệt để.

Bài viết này được gõ ra vào thời điểm tôi quyết định sẽ bước thêm một bước để mở rộng vùng an toàn của chính mình: Học cách đón nhận sự giúp đỡ không ngại ngần, và cho đi sự giúp đỡ không mong cầu.

Biết ơn những nhân duyên, những người thầy, và những người đã luôn kiên nhẫn lắng nghe tôi chia sẻ. Một vài dòng chữ thật khó để diễn đạt hết chiều sâu của tâm trí. Nhưng tôi muốn mượn câu chuyện của mình để gửi đến bạn một câu hỏi nhỏ:

"Có bao giờ bạn tự hỏi: Những vấn đề cứ lặp đi lặp lại trong cuộc sống, những thói quen bạn muốn bỏ mà mãi chưa buông được... thực chất xuất phát từ sự kiện nào trong quá khứ? Và nó đang cố gắng bảo vệ bạn khỏi điều gì?"

Yến An Yên. 25.4.2026

Gieo_Station: Trạm sạc Tinh thần tại bàn làm việc

P/S: Nếu bạn cũng đang trên hành trình quay về bên trong, mình rất khuyến khích bạn nên đọc cuốn sách "Chữa lành đứa trẻ bên trong bạn". Link sách mình để bên dưới: 👉 https://s.shopee.vn/1VvWCt8TA1